2026 წლის 26-29 იანვარს, ესპანეთში, ქალაქ ვალიადოლიდში, Erasmus+ SECURE პროექტის პარტნიორები შეიკრიბნენ შემაჯამებელ და სატრენინგო შეხვედრაზე. შეხვედრის მიზანი იყო კოორდინაციის გაძლიერება, მიღწეული პროგრესის განხილვა და მონაწილე ქვეყნებში განსახორციელებელი შემდეგი ნაბიჯების მომზადება.
შეხვედრამ თავი მოუყარა პარტნიორი ინსტიტუტების წარმომადგენლებს, რათა უზრუნველყოფილიყო ძირითადი აქტივობების შესაბამისობა პროექტის მიზნებთან — განსაკუთრებით იმ აქტივობებისა, რომლებიც მიმართულია უკრაინასა და საქართველოში კიბერუსაფრთხოების შესაძლებლობების გაძლიერებაზე თანამედროვე განათლების, პერსონალის განვითარებისა და „5G და შემდგომი თაობის“ (5G and beyond) საზოგადოებრივი საჭიროებებისთვის აუცილებელი ერთობლივი ინფრასტრუქტურის შექმნის გზით.
სამუშაო შეხვედრა მკაფიო პრიორიტეტებით
დღის წესრიგი აგებული იყო პრაქტიკულ კოორდინაციაზე: შედეგების (deliverables) განხილვაზე, პასუხისმგებლობების გადანაწილებასა და გეგმების სტრუქტურირებულ გზამკვლევად გარდაქმნაზე მომდევნო თვეებისთვის. პარტნიორებმა სესიები გამოიყენეს ვადების სინქრონიზაციისთვის, ამოცანებს შორის ურთიერთდამოკიდებულების განსახილველად და რისკების ადრეულ ეტაპზე იდენტიფიცირებისთვის — რათა მომავალი მნიშვნელოვანი ეტაპები (milestones) ყველა ინსტიტუტის მიერ თანმიმდევრულად შესრულდეს.
ძირითადი ფოკუსირების სფეროები და შედეგები
1) კიბერუსაფრთხოების ოთხი ინოვაციური კურსის დანერგვის ხელშეწყობა შეხვედრის ცენტრალური ნაწილი დაეთმო კურსების შემუშავებისა და იმპლემენტაციის დაგეგმვას. პარტნიორებმა განაგრძეს შეთანხმება კურსების შინაარსზე, სწავლების მეთოდებსა და იმ ოთხი თანამედროვე თემის დანერგვის შემდეგ ნაბიჯებზე, რომლებიც დღევანდელ კიბერუსაფრთხოების უმთავრეს გამოწვევებს ასახავს:
- 5G უსაფრთხოება (5G Security)
- ხელოვნური ინტელექტისა და მანქანური სწავლების უსაფრთხოება (AI/ML Security)
- კვანტური უსაფრთხოება (Quantum Security)
- DevSecOps (განვითარება, უსაფრთხოება და ოპერაციები)
შინაარსის განხილვის გარდა, დისკუსიები ფოკუსირებული იყო ამ კურსების რეალურ აკადემიურ გარემოში დანერგვაზე — სწავლის შედეგების სიცხადის, პარტნიორ უნივერსიტეტებში თანმიმდევრულობისა და მიწოდების შემდეგი ფაზისთვის მზადყოფნის უზრუნველყოფაზე.
2) „5G და შემდგომი თაობის“ ტექნოლოგიებისთვის ინოვაციური საგანმანათლებლო და კვლევითი ჰაბის შექმნა კიდევ ერთი მნიშვნელოვანი მიმართულება დაეთმო ინოვაციურ საგანმანათლებლო და კვლევითი ჰაბს, რომელიც შექმნილია განვითარებადი ქსელური ტექნოლოგიებისთვის მზადყოფნის მქონე კიბერუსაფრთხოების სამუშაო ძალის მოსამზადებლად. პარტნიორებმა იმუშავეს ჰაბის დაარსებისა და გაშვების სტრუქტურირებულ გზამკვლევზე — რომელიც მოიცავს ორგანიზაციულ მოწყობას, განხორციელების თანმიმდევრობასა და საოპერაციო პრიორიტეტებს. ცალკეული დისკუსიები გაიმართა უკრაინასა და საქართველოში ქვეყნის სპეციფიკური მოთხოვნებისა და იმპლემენტაციის დაგეგმვის შესახებ, რათა ჰაბის სტრუქტურამ ხელი შეუწყოს ადგილობრივი შესაძლებლობების ზრდას და ამავდროულად შეინარჩუნოს თავსებადობა კონსორციუმის მასშტაბით.
3) მასწავლებელთა ტრენინგი და პროფესიული განვითარება: დაგეგმვიდან აღსრულებამდე შეხვედრამ ასევე გააძლიერა პროექტის პერსონალის განვითარების განზომილება. პარტნიორებმა მიმოიხილეს მიმდინარე პროგრესი და შეთანხმდნენ მომავალი პროფესიული განვითარების აქტივობების სტრუქტურირებულ მიდგომაზე, რომელიც ფოკუსირებულია:
- მკაფიო პასუხისმგებლობებსა და ამოცანების მფლობელობაზე;
- პარტნიორებს შორის ურთიერთდამოკიდებულებასა და კოორდინაციის წერტილებზე;
- ვადებზე, საკონტროლო ნიშნულებსა (milestones) და მოსალოდნელ შედეგებზე;
- რისკების მართვასა და შერბილების სტრატეგიებზე;
- მობილობასა და ტრენინგებთან დაკავშირებულ დაგეგმვაზე (სადაც რელევანტურია).
ეს სამუშაო მიმართულება გადამწყვეტია იმის უზრუნველსაყოფად, რომ ახალი სასწავლო შინაარსი და ჰაბთან დაკავშირებული აქტივობები დაინერგოს მდგრადად, გადამზადებული აკადემიური და ადმინისტრაციული გუნდების მეშვეობით.
4) ცნობადობის გაზრდა და გრძელვადიანი გავლენა დისკუსიების ცალკეული ნაწილი დაეთმო გავლენასა და გავრცელებას (dissemination), ხაზგასმით აღინიშნა, თუ როგორ უნდა მოხდეს პროექტის შედეგების კომუნიკაცია, ათვისება და მასშტაბირება კონსორციუმის ფარგლებს გარეთ. პარტნიორები შეთანხმდნენ გავრცელების პრაქტიკულ პრიორიტეტებზე — რათა შედეგები იყოს თვალსაჩინო, გამოსადეგი გარე დაინტერესებული მხარეებისთვის და პოზიციონირებული გრძელვადიანი ათვისებისთვის აკადემიურ წრეებსა და ინდუსტრიაში. მიზანია არა მხოლოდ პროექტის პროდუქტების შექმნა, არამედ მათი გარდაქმნა კიბერუსაფრთხოების განათლებისა და შესაძლებლობების მდგრად გაუმჯობესებად.
სატრენინგო მიმართულება: კვანტური და პოსტ-კვანტური უსაფრთხოება
ვალიადოლიდის შეხვედრის გამორჩეული ელემენტი იყო სპეციალიზებული სატრენინგო მიმართულება, რომელიც მოიცავდა:
- კვანტური გამოთვლების საფუძვლებს;
- კვანტურ კიბერუსაფრთხოებას;
- პოსტ-კვანტური უსაფრთხოების მიდგომებს;
- პრაქტიკულ კვლევასა და განვითარების (R&D) პერსპექტივებს კვანტურ კოდირებასა და კვანტურ ლაბორატორიებთან დაკავშირებით.
ამ კომპონენტმა გააძლიერა კონსორციუმის საერთო ხედვა სწრაფად მზარდი რისკებისა და ტექნოლოგიური ცვლილებების შესახებ, რითაც ხაზი გაესვა SECURE პროექტის ორიენტირებას მომავალზე.
რა არის შემდეგი
შემაჯამებელი და სატრენინგო შეხვედრა დასრულდა მომავალი პრიორიტეტებისა და შემდეგი ნაბიჯების შეჯერებული ხედვით. კონსორციუმი შეთანხმების ეტაპიდან გადადის უშუალო შესრულებაზე — ფოკუსირდება გაზომვად პროგრესზე კურსების დანერგვის, ჰაბის ჩამოყალიბების, პერსონალის განვითარებისა და გავლენის აქტივობების მიმართულებით.
პროექტის წინსვლასთან ერთად, პარტნიორები გააგრძელებენ იმპლემენტაციის კოორდინაციას, რათა უზრუნველყონ, რომ SECURE-მა რეალური ღირებულება შეიტანოს კიბერუსაფრთხოების შესაძლებლობების გაძლიერებაში — განსაკუთრებით ისეთ კონტექსტში, სადაც მდგრადობა და უსაფრთხო კომუნიკაციები სულ უფრო სასიცოცხლო მნიშვნელობას იძენს.
